PIERWIASTEK NR 26
Żelazo (Fe) — właściwości i budowa atomu
Podstawowy składnik stali i jeden z najważniejszych metali konstrukcyjnych. Jony żelaza w hemoglobinie uczestniczą w przenoszeniu tlenu.
Opracowanie: TablicaMendelejewa.pl Aktualizacja treści:
Właściwości pierwiastka: Żelazo
- Symbol chemiczny
- Fe
- Liczba atomowa Z
- 26
- Masa atomowa
- 55,845 u
- Rodzina
- metal przejściowy
- Grupa
- 8
- Okres
- 4
- Stan skupienia (ok. 20 °C, 1 atm)
- stały
- Konfiguracja elektronowa
- [Ar] 3d6 4s2
- Elektrony na powłokach
- 2, 8, 14, 2
- Elektroujemność (skala Paulinga)
- 1,83
- Temperatura topnienia
- 1537,85 °C
- Temperatura wrzenia
- 2860,85 °C
- Gęstość
- 7,874 g/cm³
- Odkrycie
- Znane od starożytności
Gęstość: Wartość orientacyjna; zależy od temperatury i odmiany krystalicznej.
Wartości są zaokrąglone; zależą m.in. od temperatury, ciśnienia i odmiany alotropowej. Brak danych nie oznacza wartości zero.
Budowa atomu — Żelazo
Ile protonów i elektronów ma atom Fe?
Liczba atomowa 26 określa liczbę protonów w jądrze: 26. Obojętny atom ma tyle samo elektronów: 26. Jon dodatni ma mniej elektronów, a ujemny — więcej. Zmiana ładunku nie zmienia liczby protonów.
Ile neutronów ma izotop Fe-56?
Model jądra pokazuje izotop Fe-56: liczba protonów wynosi 26, a neutronów 30. Liczbę neutronów wyznaczamy jako różnicę liczby masowej i atomowej: 56 − 26 = 30. Inny izotop tego samego pierwiastka może mieć inną liczbę neutronów. Nie obliczamy jej ze średniej masy atomowej.
Konfiguracja elektronowa — Żelazo
Konfiguracja elektronowa obojętnego atomu w stanie podstawowym: [Ar] 3d6 4s2. Rozkład elektronów na powłokach: 2, 8, 14, 2.
Jak czytać zapis konfiguracji i liczbę elektronów na powłokach?
Animacja 3D to model edukacyjny: rozmiary jądra i powłok nie zachowują rzeczywistej skali. Elektrony opisuje mechanika kwantowa — nie poruszają się po klasycznych orbitach planetarnych.
Zastosowania — Żelazo
Żelazo wykorzystuje się w budownictwie, maszynach i katalizatorach produkcji amoniaku.
Sprawdź budowę atomu
Przelicz cząstki izotopu Fe-56, zmień jego ładunek i zobacz, co dzieje się z liczbą elektronów. Potem utrwal wiedzę na karcie pracy.