PIERWIASTEK NR 92

Uran (U) — właściwości i budowa atomu

Ciężki, naturalnie promieniotwórczy metal. W przyrodzie dominuje uran-238, a mniej obfity uran-235 ma znaczenie dla energetyki jądrowej.

Opracowanie: TablicaMendelejewa.pl Aktualizacja treści:

Odkryj atom U w 3DUkład okresowy do druku

Właściwości pierwiastka: Uran

Symbol chemiczny
U
Liczba atomowa Z
92
Masa atomowa
238,03 u
Rodzina
aktynowiec
Grupa
blok f — poza numeracją grup
Okres
7
Stan skupienia (ok. 20 °C, 1 atm)
stały
Konfiguracja elektronowa
[Rn] 5f3 6d1 7s2
Elektrony na powłokach
2, 8, 18, 32, 21, 9, 2
Elektroujemność (skala Paulinga)
1,38
Temperatura topnienia
1134,85 °C
Temperatura wrzenia
4130,85 °C
Gęstość
18,95 g/cm³
Odkrycie
1789 — Martin Heinrich Klaproth

Pierwiastek pokazano w wydzielonym szeregu lantanowców lub aktynowców; numeru grupy nie przypisano.

Gęstość: Wartość orientacyjna; zależy od temperatury i odmiany krystalicznej.

Wartości są zaokrąglone; zależą m.in. od temperatury, ciśnienia i odmiany alotropowej. Brak danych nie oznacza wartości zero.

Budowa atomu — Uran

Ile protonów i elektronów ma atom U?

Liczba atomowa 92 określa liczbę protonów w jądrze: 92. Obojętny atom ma tyle samo elektronów: 92. Jon dodatni ma mniej elektronów, a ujemny — więcej. Zmiana ładunku nie zmienia liczby protonów.

Ile neutronów ma izotop U-238?

Model jądra pokazuje izotop U-238: liczba protonów wynosi 92, a neutronów 146. Liczbę neutronów wyznaczamy jako różnicę liczby masowej i atomowej: 238 − 92 = 146. Inny izotop tego samego pierwiastka może mieć inną liczbę neutronów. Nie obliczamy jej ze średniej masy atomowej.

Sprawdź ten izotop w kalkulatorze i porównaj atom z jonem.

Konfiguracja elektronowa — Uran

Konfiguracja elektronowa obojętnego atomu w stanie podstawowym: [Rn] 5f3 6d1 7s2. Rozkład elektronów na powłokach: 2, 8, 18, 32, 21, 9, 2.

Jak czytać zapis konfiguracji i liczbę elektronów na powłokach?

Animacja 3D to model edukacyjny: rozmiary jądra i powłok nie zachowują rzeczywistej skali. Elektrony opisuje mechanika kwantowa — nie poruszają się po klasycznych orbitach planetarnych.

Zastosowania — Uran

Związki uranu wykorzystuje się jako paliwo jądrowe, a jego izotopy w badaniach geologicznych.

Sprawdź budowę atomu

Przelicz cząstki izotopu U-238, zmień jego ładunek i zobacz, co dzieje się z liczbą elektronów. Potem utrwal wiedzę na karcie pracy.

Oblicz protony, neutrony i elektronyKarta pracy: budowa atomu

Poznaj też pierwiastki z tej rodziny

Porównaj te pierwiastki →

Pierwiastki obok w układzie okresowym